ISTORIJA RUSA U SRBIJI: U Srbiji su živeli direktni potomci i rođaci Puškina, Tolstoja, Bulgakova…

ISTORIJA RUSA U SRBIJI: U Srbiji su živeli direktni potomci i rođaci Puškina, Tolstoja, Bulgakova…

18 marta 2014
rusMasovna seljenja Srba za Rusiju i stvaranje posebnih uslova za njihov život i rad bilo je opredeljeno, ne altruizmom, već geopolitičkim interesima velike države Rusije, čije južne granice su čuvali Srbi.Za hiljade Srba, Rusija je postala druga domovina, a autonomne oblasti, kao Nova Srbija i SlavjanoSrbija, bile su planirane kao začetak buduće srpske države na tlu današnje Ukrajine (oblast Zaporožja) pod Ruskom imperijom.ISTORIJA RUSA U SRBIJI

Istorija Rusa u Srbiji počinje 1725 godine, kada, po ukazu Katarine I, dolazi u Srbiju ruski sveštenik Maksim Suvorov. U Karlovcima (danas Sremski Karlovci), on otvara “Prvu rusko-slovensku školu”, (kasnije će mu se pridružiti i brat Petar), koja je dala prve srpske učitelje, koji će kasnije otvoriti nove škole rusko slovenskog pravca po svim većim mestima u Srbiji. Te škole su istisnule stare vekovne spsko slovenske škole..

Sremski Kralovci će postati (od 1921-1944) sedište Više crkvene uprave Ruske pravoslavne crkve u inostranstvu.

Biće to vreme unikalnih svetskih i duhovnih odnosa Srba i Rusa.

Iako Ruski imperator Aleksandar I, nije držao Srbiju za svoj prioritet u spoljnoj politici, dolaskom cara Nikolaja I, Balkan postaje opet centar pažnje ruske spoljne politike.

GENERAL CERNjAEV NA ČELU SRPSKE ARMIJE U BORBI PROTIV TURAKA

Posle Prvog srpskog ustanka i njegovog guženja (1804-1813), zatim Drugog srpskog ustanka, Car Nikolaj I godine 1830 prima delegaciju iz Srbije punih 8 godina pre, nego što će se između Srbije i Rusije uspostaviti diplomatski odnosi.

1876 godine Srbija objavljuje rat Turskoj (što ruska zvanična politika nije odobrila, jer Rusija u to vreme nije bila spremna za rat sa Turcima), ali se nije ni protivila hiljadama ruskih dobrovoljaca, koji su pošli da pomognu braći Srbima, među kojima je bilo 700 oficira. Slovenski komiteti su po celoj Rusiji skupljali priloge za Srbiju.

U Srbiju dolazi i čuveni Ruski general Mihail Cernjaev, vlasnik novina “Ruski mir”, koji postaje glavni komandant srpske armije, kojoj su se pridružili i Ruski oficiri. Spomenućemo i pukovnika Nikolaja Raevskog (koji je poslužio Lavu Tolstoju, kao uzor za lik grofa Vronskog iz romana “Ana Karenjina”), koji se pridružio armiji Cernjaeva i poginuo 1876-e godine. Njegov prah je posle prenesen u Rusiju, a na mestu pogibije je podignuta “casovnja” (kapela).

Setimo se i kompozitora Čajkovskog, koji je svojim “Srpsko Ruskim Maršem” 1876 godine tako podigao patriotska osećanja u ruskom druptvu, da je na kraju imperator bio prinušen da objavi rat Turskoj.

NIKOLAJ II I SRBIJA

Period od 1903-1917, za vreme vladavine kralja Petra I (unuka Karađorđa) je period punog uzajamnog razumevanja Srbije i Rusije. Nikolj II, ruski car, kao i njegov otac su otvoreno podržavali Srbiju, dok je Nikola Pašić, srpski premijer ministar bio orijentisan na Rusiju. (Naši novi političari bi trebali bliže da upoznaju istoriju srpsko ruskih odnosa). Za vreme srpsko austrijskog carinskog rata (1906-1911), za vreme Balkanskih ratova (1912-1914), Rusija je na svetskoj sceni predstavljala interese Srbije (možda bi i danas trebali tako da radimo?! I da smo Rusiji dali pregovaračku ulogu po pitanju Kosova?). Naravno, uvek treba imati u vidu da je Rusija velika država, velika sila, koja ima svoje strateške prioritete i da su odnosi sa Srbijom bili dobri, jer je Srbija na Balkanu vodila politiku objektivno povoljnu za Rusiju.

RUSKI BEOGRAD

Ne smemo zaboraviti da je Rusija ušla nespremna u Prvi svetski rat, zbog Srbije, da je njena uloga bila ključna u prebacivanju naših vojnika iz Albanije na ostrvo Krf, kada je saveznicima Engleskoj i Francuskoj zapretila, da ukoliko ne pošalju brodove i ne prevezu naših 100 000 iscrpljenih, od povlačenja preko Albanije, vojnika, Rusija će izaci iz rata.

Isto tako, posle revolucije u Rusiji, preko 100 000 ruskih emigranata je našlo svoje utočiste u Srbiji, najveći deo njih u Beogradu. Bio je to “cvet” ruske inteligencije, među njima general Petar Vrangel, koji se, sa roditeljima, nastanio u Sremskim Karlovcima (1922-1927), Mihail Rodzianka, predsednik državne Dume, celokupni Sveti Sinod Ruske pravoslavne crkve u rasejanju sa mitropolitom Antonijem, čuveni ruski arhitekta Nikolaj Krasov i mnogi drugi ruski naučnici, umetnici, lekari, inženjeri, oficiri, koji su taj svoj status zadržali i u ‘novoj domovini’.

Ruski lekari su dobijali mesta lekara, naučnici mesta u laboratorijama, arhitekte su Beogradu i drugim mestima dale, i danas prepoznatljive, hiljade građevina, u vreme dok su ruski emigranti u Parizu i u drugim zemljama, radili kao taksisti, kuriri, čistači ulica.

Ruska emigracija je doprinela značajnom razvoju srpske (jugoslovenske) nauke, kulture, umetnosti i razvijanju same države.

Pomenućemo Olgu Jancevecku, pevačicu ruskih romansi, Aleksandra Ignjatovskog, osnivača hirurške klinike, Georgija Ostrogorskog poznatog vizantistu, Ninu Kirsanovu balerinu, pozorišnog režisera Jurija Rakitina, slikara Stepana Kolesnikova. U Srbiji je sahranjeno 30 članova državne Dume i njenog poslednjeg predsednika Mihaila Radzianka, generala Mihaila Alekseeva, vrhovnog komandanta Ruske armije, glavnog komandata ruske “bele” armije Petra Vrangela.

U Jugoslaviji su živeli direktni potomci: Suvorova, Puškina, Ljermontova, Lava Tolstoja, rođeni brat Mihaila Bulgakova, rođaka Konstantina Stanislavskog – balerina Marija Olenina, libretista opera Rimski Korsakova – Vladimir Beljski, unuk poznatog slikara Ajvazovskog, i drugi.

U Rusiji se sve više knjiga objavljuje o sećanjima ruskih emigranata o vremenu proživljenom u Srbiji.

Prema Rusima, Srbi imaju neki poseban odnos, kao i Rusi prema Srbima.

I to traje tako već osam vekova.

(Bašta Balkana)

KOMENTARI



Jedan komentar

  1. Miško says:

    Ovo je velika tema.....bratstvo! Još da dodam, svi reprezentativni objekti, palate i dvorovi u Beogradu su delo ruskih arhitekata.... čak su neki projektovali najlepše naše spomenike, i izvan Srbije, Zejtinklik i sl. Slava Rusii i Serbii !

Ostavite odgovor

Vaša adresa e-pošte neće biti objavljena. Neophodna polja su označena *